De eerste jaren in het Heuvelkwartier.

Door: Cor Willemse

De Poolse bevrijder

In de nazomer van 1948 verhuisden wij met paard en wagen van het Westeinde naar het Heuvelkwartier. De toekomst zag er voor ons zonnig uit: We kregen een nieuw en groter huis met een grote tuin in een nog nieuw te bouwen wijk. Het Westeinde had een slechte naam. Zelfs toen ik enkele jaren geleden nog in de Oranjeboomstraat een toevallige passant daarover sprak, vertelde hij mij, dat hij niemand kende, die er voor uit zou komen daar ooit gewoond te hebben. Onze verhuizing daar vandaan was ook min of meer een vlucht voor het verleden. Mijn oudste zus Annie was op 14 jarige leeftijd in een zogenaamd 'Moederheil ' te Goirle bevallen van een dochter. De vader, een Poolse bevrijder van Breda, was onwetend weer vertrokken. De baby was onmiddellijk afgestaan aan een kinderloos echtpaar. Dit moest natuurlijk allemaal geheim blijven, wat maar deels lukte. Bevestiging van dit alles kreeg ik zelf pas in 1991, enkele uren na het overlijden van mijn zus. Een half jaar later zou ik voor het eerst in mijn leven haar eerste kind ontmoeten, maar dat is weer een ander verhaal.


Jan stuurde ons een kerstkaart vanuit Indonesië

De nieuwe wijk

De verhuizing zagen mijn ouders dus als een nieuwe start. Er woonde nog bijna niemand in het Heuvelkwartier en wie zou ons daar kennen en van de schande, die over ons gekomen was, weet hebben? We reden met paard en wagen letterlijk het licht en het zonnetje tegemoet. Helaas zou het voor ons gezin al snel heel anders uitpakken. Rampspoed zou over ons komen en het gezin zou bijna compleet uit elkaar vallen.

De rampspoed

Slechts enkele maanden na de verhuizing, op 29 januari 1949, kwam de pastoor van de parochie Onze Lieve Vrouw van Onbevlekte Ontvangenis, vertellen dat mijn oudste broer Jan die ochtend op Java met zijn vliegtuig was beschoten en neergestort en dat hij daarbij om het leven was gekomen. Deze klap zou de gezondheid van mijn moeder voor de rest van haar leven schaden.

   

Deze prentjes zijn van de heer Willemse.

Een jaar later kreeg mijn jongste zus Riet tbc. Kort daarna ikzelf ook. Ik bracht een heel jaar kurend door in het sanatorium Berg en Bosch te Bilthoven. Riet twee keer een heel jaar (Dit was mogelijk dankzij de toenmalige organisatie: "Herwonnen Levenskracht"!).

 
Annie en Fons.
 
Annie, Riet, Cor en Toine.

Deze prentjes zijn van de heer Willemse.

Annie trouwde met de handschoen en vertrok naar Australië. Mijn andere broer, Jacques, vertrok naar Amsterdam. Geruime tijd waren mijn ouders alleen nog samen met mijn jongere broer Toine.

Dialect

Toen ik weer terugkwam uit het sanatorium was het Heuvelkwartier vele malen groter dan toen ik vertrok. Er was een eigen jongensschool gebouwd: De St. Clemensschool. Ik kwam in de tweede klas bij meester Thomas (de 'gebakken juin met de losse handjes en het scheetzadel') te zitten. Later kregen we ook een eigen parochie: Onze Lieve Vrouw van Altijddurende Bijstand. Toen ik weer terug was op school werd er door mijn klasgenoten nog al eens hilarisch gereageerd op de Utrechtse tongval die ik in het sanatorium had opgedaan. Een poosje werd ik om die reden zelfs 'Dieje Ollander' genoemd. Maar mijn accent verdween en al spoedig sprak ik weer een echt Brabantse woordje mee. En, omdat er ondertussen zoveel huizen bij waren gekomen, kreeg ik er ook veel vrienden bij!


Bewerking: Ria Veltman