Cafés in Heuvel door Wim en Nel Leerves

In dit artikel willen we een begin maken met de geschiedenis van de cafés in Heuvel.
U kunt de foto's vergroten door er op te klikken.

Café De Witte Brug.

Dit café stond zoals de naam al doet vermoeden eerst vlak naast de Witte Brug. Dit is de brug over de Aa naar "de Bult" het viaduct over de Zuidelijke rondweg In de jaren vijftig is het café verhuisd naar de hoek Maarten de Vriesstraat-Oranjeboomstraat. In de jaren zeventig was Toon Wildhagen er kastelein. Daarna kwam Jeff Antonissen. Rond 1986 stond Toon van Hooydonk achter de bar. Hij heette ook wel Toon de gek omdat hij ook eigenaar was van café De Gek op de Haagdijk.
Juli 1988 - juli 1999 stonden Wim en Nel Leerves achter de bar. Nel stond er meestal overdag van 14.00 tot 20.00 uur en Wim die overdag nog werkte 's van 20.00 tot 03.00 uur. Bij drukte en feesten stonden ze er vaak beiden. Gelukkig waren hun ouders bereid om soms op de kinderen te passen anders was het niet te doen. Uiteindelijk heeft ook nog een broer van hen een tijdje boven De Witte Brug gewoond zodat het in die tijd echt een familiebedrijfje was.

Rond 1990 hadden 6 verenigingen er hun thuisbasis: drie biljartclubs, voetbalclub "De Witte Brug", voetbalclub "De Expressboys" (sinds 1992) en vereniging "De Baroniesche Hengelaars".

Dinsdagmiddag was de biljartclub van een groep 70 plussers. Hier waren geen dames bij.
Donderdagmiddag was er de biljartclub van een groep 50 plussers.
16.00 uur kwamen er ook dames in het café. Dat waren de vrouwen van de vrijdagavondbiljartclub. Zij kwamen echter niet om te biljarten maar om te kaarten. Er werd dan vooral koffie en warme chocomel met slagroom omgezet. De vrijdagavond biljartclub heette "De Witte Brug" en was lid van de B.B.F, de Bredase Biljart Federatie.

Voetbalclub "De Witte Brug" deed mee aan de Rijsbergse competitie. Dit was een zogenaamde wilde competitie (buiten de KNVB om) augustus tot en met mei. Als er geen sneeuw lag werd er gevoetbald.
Ze speelden vaak op een veld bij Rijsbergen waar een koeiestal verbouwd was tot kleedkamer. Maar er was geen douche. Wim en Nel herinnerden zich nog hoe op een keer een passerende tractor per ongeluk een geparkeerde auto raakte waardoor deze in de sloot reed. De auto is toen met vereende krachten weer uit het water getrokken.

Voetbalclub "De Expressboys" was ontstaan in café de Express aan de Kolfbaanstraat en is later verhuisd naar "De Witte Brug". Het veldteam deed mee aan de Bredase zomeravondcompetitie net zoals teams van veel andere cafés (o.a. 't Bruin Cafeeke en de Sportvriend). Deze competitie is in 1968 of 1969 opgestart. Veel van die wedstrijden werden gespeeld op het grasveld langs de Jan Lighthartstraat waar nu een woonwagenkampje staat. Ook hier was geen wasgelegenheid.

Voetbalclub 'De Witte Brug" had ook een zaalvoetbalteam waar Wim nog coach van is geweest. Dit speelde in de Groot Bredase Zaalvoetbalcompetitie. Zaalvoetbal werd gespeeld in alle zalen in de wijde omtrek van Breda.
Elk team moest een zaal als thuisbasis opgeven. "De Witte Brug" speelde meestal bij de KMA. Later was De Ganzerik thuisbasis.
"De Expressboys" had zelfs 2 zaalvoetbalteams. Eén speelde ook in de Groot Bredase Zaalvoetbalcompetitie. Zij gaven "de Doelen" op als thuisbasis. Het andere team speelde in de KNVB avondcompetitie.

Verder was er onder meer een jaarlijks voetbaltoernooi in Portugaal (bij Rotterdam).

Nel en Wim gingen veel mee naar wedstrijden. Nel is met bijna alle jongens van het voetbalteam wel eens naar het ziekenhuis geweest. Het blessureleed betrof onder meer een dubbele breuk van het scheenbeen, een afgeknapte knieband, een schouder uit de kom maar gelukkig meestal veel minder ernstige zaken.

Voetbalclub "De Expressboys" organiseerde 1x per jaar een zogenaamde Teeravond: een feest met hapjes en drankjes na een veldtoernooi. Het was een heel gezellige hechte groep. Er was wel eens een klein akkefietje maar nooit een vechtpartij.
Ook nog vermeldenswaard is dat er zo nu en dan een voetbalwedstrijd van de dames tegen de heren was. Hier golden heel speciale regels. De mannen moesten in paren opereren: met het rechterbeen van de ene werd aan het linkerbeen van de andere vastgebonden. Verder hadden ze aan die benen een ballon. Als die geklapt was moest het paar het veld verlaten.

Zondags na het voetballen was het heel gezellig. Nel had dan een paar pannen soep klaargezet. En werd er natuurlijk ook wat gedronken. Men bleef lang hangen zodat soms de vrouwen belden waar hun man bleef. Het is overigens ook wel een voorgekomen dat bleek dat manlief voor zijn eigen voordeur in slaap gevallen was.
En het gebeurde een keer dat toen Wim Nel 's avonds na sluiting van het café naar buiten kwamen ze de fiets van een vaste klant in de bosjes zagen liggen. Hoewel de eigenaar in kwestie al lang vertrokken was. Dus ze vroegen zich af of de fiets gestolen was. Ten ze er naar toe liepen om eens beter te kijken was het mysterie snel opgelost. De eigenaar lag ook in de bosjes rustig te slapen.

Aanvankelijk hadden ook "De Baroniesche Hengelaars" hun thuisbasis in "De Witte Brug"
Als ze gingen zeevissen vertrokken ze vaak om 5.00 a 6.00 uur Bij terugkeer was er een prijsuitreiking Het grootste evenement van de Baroniesche Hengelaars was het Koningsvissen. Dit was meestal kort voor de paaitijd (waarin men niet viste) Vanaf de Witte brug tot aan de tramsingel zaten dan mensen te vissen. De organisatie verzamelde zich 's morgens rond 04.00 in het café waarin ze bespraken wie de visplekjes bewaakt, wie controleerde enzovoorts. De deelnemers moesten een nummertje trekken voor hun plekje (sommige plekjes zijn nu eenmaal gunstiger) Gedurende de dag moesten bij alle deelnemers de vissen gemeten en gewogen worden. En op het einde van de dag was de prijsuitreiking.
Later kregen "De Baroniesche Hengelaars" een eigen kantoor op het Graaf Hendrik III plein en werd dat hun thuisbasis.

Nog een andere bron van klandizie waren de klanten van jongerencentrum de SJAH als dat weer eens een tijdje gesloten werd wegens overlast. Je moet natuurlijk laten merken wat de regels zijn maar wij hebben er eigenlijk nooit problemen met deze groep gehad.

En Wim en Nel hadden natuurlijk ook hun bijzondere klanten. Nel waste altijd de broek voor een Engelsman die een wel heel lange broek had: het was namelijk iemand die op stelten liep en een vuurspuwact deed. Met een broek van hem was de wasmachine meteen vol. Als tegenprestatie trad hij op bij sommige feesten zoals sinterklaas.
Incidenteel was er ook een besloten feestje zoals dat van een publieke dame die op die manier haar verjaardag vierde met een stel vriendinnen.

1988 nog bouwvakkermiddag in de café s. Dit was de vrijdagmiddag voor de bouwvakvakantie. De overuren waren dan ook uitbetaald. Dus reden tot een feestje.

Het café had natuurlijk ook een belangrijke sociale functie. Soms hoorde je hele schrijnende verhalen. Moesten ze mensen die ziek zijn naar de Daniël Den Hoed kliniek rijden. (behandeling i.v.m. kanker) Moesten ze mensen met financiële problemen de weg wijzen. En soms moest ze zich er ook bij neerleggen dat je mensen soms niet kunt helpen. Maar als barkeeper ben je wel een soort halve sociale werker.
Er gebeurden soms ook wel grappige dingen. Zo was er op een gegeven moment een klant die van top tot teen blauw geschilderd was. Die moesten ze toen waarschuwen dat dat gevaarlijk was. Hij is toen snel naar het ziekenhuis gebracht waar hij met terpentine helemaal schoongemaakt werd.
Wim en Nel herinneren zich ook nog een keer dat er om 03.00 uur op de deur gebonkt werd. Het café was al dicht. Dus ze vroegen zich af wie dat nu wel mocht zijn. Bleek een gezin voor de deur te staan met beschuit met muisjes in verband met een geboorte.

Juli 1999 werd café de Witte Brug gesloten en vanaf 2000 werd het pand gebruikt voor begeleid wonen.

Interview door: Rob Blokland